Úttekt á rekstri sveit­ar­fé­lagsins

Síðasti sveit­ar­stjórn­ar­fundur kjör­tíma­bilsins fór fram í dag, 21. maí 2026 og voru teknar fyrir hagræð­ing­ar­til­lögur fyrir nýja sveit­ar­stjórn.

Í byrjun árs var farið af stað í úttekt á rekstri sveit­ar­fé­lagsins og var markmið úttekt­ar­innar að greina stöðu rekstrar sveit­ar­fé­lagsins og leggja fram tillögur sem geta stuðlað að hagræð­ingu og sjálf­bærari rekstri til lengri tíma. Lagt er til að farið verði í ákveðnar skipu­lags- og stjórn­sýslu­breyt­ingar með það að mark­miði að bæta rekstur og tryggja áfram góða þjón­ustu við íbúa.

Meðal þeirra tillagna sem settar eru fram eru breyt­ingar á skipu­lagi fagráða og nefnda, auk endur­skoð­unar á verk­efna­skipt­ingu innan stjórn­sýslu sveit­ar­fé­lagsins. Einnig er lagt til að skoðað verði nánar hvernig hægt sé að þróa samstarf við önnur sveit­ar­félög, meðal annars á sviði bruna­varna, félags­þjón­ustu og skóla­mála.

Í skýrsl­unni eru jafn­framt nefndar möguleg sameining á yfir­stjórn grunn- og leik­skóla, auk annarra hagræð­ing­ar­að­gerða sem gætu leitt til lægri rekstr­ar­kostn­aðar án þess að skerða þjón­ustu við íbúa. Áætlað er að saman­lagður árlegur sparn­aður af þeim tillögum sem lagðar eru fram geti numið um 43 millj­ónum króna þegar þær hafa komið að fullu til fram­kvæmda.

Komandi sveit­ar­stjórn mun nú fara yfir niður­stöður skýrsl­unnar og taka afstöðu til næstu skrefa.

Í niður­stöðum skýrsl­unnar kemur fram að ekki sé raun­hæft að ná jafn­vægi í rekstri A-hlutans án breyt­inga. Þó sé jafn­framt lögð áhersla á að mikil­vægt sé að fara varlega í aðgerðir sem gætu haft áhrif á þjón­ustu við íbúa eða atvinnulíf í sveit­ar­fé­laginu.

Ein af þeim tillögum sem lagðar eru fram snýr að skipu­lagi fagráða sveit­ar­fé­lagsins. Í skýrsl­unni kemur fram að rætt hafi verið um að fækka full­trúum í fagráðum og jafn­framt að leggja niður eina nefnd. Þar er sérstak­lega nefnd menn­ingar- og atvinnu­mála­nefnd og lagt til að verk­efni hennar verði færð undir hreppsráð.

Gert er ráð fyrir að breyt­ingar af þessu tagi geti tekið gildi strax í upphafi nýs kjör­tíma­bils, að því gefnu að sveit­ar­stjórn samþykki þær og að endur­skoðun skipu­rits fari fram. Samkvæmt mati í skýrsl­unni gæti árlegur sparn­aður vegna þessara breyt­inga numið um 6,4 millj­ónum króna.

Í skýrsl­unni er einnig farið ítar­lega yfir stjórn­sýslu sveit­ar­fé­lagsins og verk­efna­skipt­ingu innan skrif­stofu þess. Lagt er til að farið verði í breyt­ingar á skipu­lagi stjórn­sýsl­unnar þar sem verk­efnum verði skipt með öðrum hætti milli stjórn­enda. Þar er meðal annars nefnt að verk­efni sem í dag falla undir fjár­mála­stjóra, verk­efna­stjóra stjórn­sýslu og sveit­ar­stjóra verði endur­skoðuð með það að mark­miði að einfalda stjórn­sýslu og bæta verk­ferla.

Þá kemur fram að þar sem sveit­ar­fé­lagið sé nú án starf­andi fjár­mála­stjóra sé mögu­legt að ráðast í þessar breyt­ingar samhliða ráðn­ingu nýs starfs­fólks. Áhersla er lögð á að hlut­verk skrif­stofu­stjóra og/eða sveit­ar­stjóra verði betur skil­greint áður en endanleg ákvörðun verði tekin. Áætlað er að árlegur sparn­aður vegna þessara breyt­inga geti numið um 18,4 millj­ónum króna.

Í skýrsl­unni er jafn­framt fjallað um rekstur grunn- og leik­skóla sveit­ar­fé­lagsins. Þar kemur fram að ýmsar hugmyndir hafi komið fram um mögu­legar hagræð­ingar í skóla­starfi, meðal annars í tengslum við minnk­andi nemenda­fjölda og aukinn rekstr­ar­kostnað.

Meðal þeirra atriða sem nefnd eru er að skoða samein­ingu yfir­stjórnar grunn- og leik­skóla undir einn skóla­stjóra, auk þess sem rætt er um aðstoð­ar­skóla­stjóra­stöður og mögu­legar breyt­ingar á starfs­lýs­ingum stjórn­enda. Samkvæmt mati skýrslu­höf­undar gæti árlegur sparn­aður vegna breyt­inga á skóla­sviði numið allt að 18 millj­ónum króna.

Sérstakur kafli skýrsl­unnar fjallar um samstarfs­verk­efni sveit­ar­fé­lagsins við önnur sveit­ar­félög. Þar er farið yfir samstarf við Múla­þing um bruna­varnir, félags­þjón­ustu og skóla­þjón­ustu. Í skýrsl­unni kemur fram að almennt virðist ánægja ríkja með samstarfið og að það hafi skilað ákveðnum ávinn­ingi fyrir báða aðila.

Þó er bent á að mikil­vægt sé að halda áfram að endur­skoða samstarfs­samn­inga reglu­lega og kanna hvort fleiri verk­efni gætu verið unnin í samstarfi við önnur sveit­ar­félög. Þar eru sérstak­lega nefnd verk­efni á sviði verk- og tækni­mála, tölvu­þjón­ustu, trygg­inga­mála og sumar­vinnu.

Samkvæmt saman­tekt skýrsl­unnar er áætlað að heild­ar­sparn­aður vegna þeirra tillagna sem lagðar eru fram geti numið um 43 millj­ónum króna á ári þegar þær hafa komið að fullu til fram­kvæmda. Í skýrsl­unni er bent á að slíkar breyt­ingar geti haft veruleg áhrif á rekstur A-hlutans og stuðlað að sjálf­bærari fjárhag sveit­ar­fé­lagsins til fram­tíðar.

Í lok skýrsl­unnar er lögð áhersla á að mikil­vægt sé að ný sveit­ar­stjórn taki afstöðu til þeirra tillagna sem fram hafa komið og ákveði hvernig unnið verði áfram með þær. Þar kemur fram að eðli­legt sé að núver­andi sveit­ar­stjórn taki ekki endan­legar ákvarð­anir um stórar breyt­ingar á síðustu vikum kjör­tíma­bilsins heldur verði það verk­efni nýrrar sveit­ar­stjórnar að móta næstu skref.

Jafn­framt er bent á mikil­vægi þess að sveit­ar­fé­lagið setji fram skýra áætlun gagn­vart eftir­lits­nefnd með fjár­málum sveit­ar­fé­laga um hvernig brugðist verði við þeim áskor­unum sem nefndin hefur bent á.